ระวังป่วยหน้าร้อน! แยกให้ออก ไข้หวัดแดด vs ฮีทสโตรก วิธีดูแลตัวเองป้องกันอันตราย

ช่วงนี้สภาพอากาศแปรปรวน พายุฤดูร้อนพัดผ่านหลายพื้นที่ อุณหภูมิเปลี่ยนแปลงรวดเร็ว ส่งผลให้ประชาชนเสี่ยงต่อปัญหาสุขภาพ โดยเฉพาะกลุ่มคนทำงานกลางแจ้งหรือผู้ที่ต้องเดินทางบ่อย ๆ ภาวะไข้หวัดแดดและฮีทสโตรก มักถูกเข้าใจผิดว่าเป็นโรคเดียวกัน แต่แท้จริงแล้วมีความแตกต่างกันทั้งสาเหตุและอาการที่พึงระวัง การตระหนักรู้ถึงจุดแตกต่างนี้จะเป็นกุญแจสำคัญในการดูแลตนเองและคนรอบข้างให้ปลอดภัยจากภัยเงียบหน้าร้อน ซึ่งปัจจุบันมีการแชร์ข้อมูลในสังคมออนไลน์ให้ประชาชนตื่นตัวและเตรียมความพร้อมรับมือกับสถานการณ์ดังกล่าว

ไข้หวัดแดด เกิดจากความร้อนสะสมในร่างกายร่วมกับอาการอ่อนเพลีย มักพบในกรณีที่ร่างกายปรับตัวไม่ทันกับอากาศที่ร้อนจัด มีอาการปวดหัว เวียนหัว คลื่นไส้ หมดแรงเล็กน้อย แต่ไม่มีความร้อนในร่างกายสูงจัดจนร่างกายหยุดทำงาน ผู้ป่วยยังสามารถรู้สึกตัวและตอบสนองต่อคำสั่งได้ ส่วนฮีทสโตรก หรือโรคลมแดด เป็นภาวะอันตรายที่ร่างกายไม่สามารถระบายความร้อนออกได้ อุณหภูมิร่างกายสูงกว่า 40 องศาเซลเซียส ผู้ป่วยอาจหมดสติ ชัก หายใจลำบาก และผิวหนังแห้งร้อน หากไม่ได้รับการรักษาทันท่วงทีอาจอันตรายถึงชีวิต ความแตกต่างที่ชัดเจนคือระดับความรุนแรงของอุณหภูมิและสถานะการรู้ตัวของผู้ป่วย ซึ่งหากปล่อยทิ้งไว้โดยไม่สังเกตอาการอย่างใกล้ชิด อาจนำไปสู่ภาวะวิกฤตที่รักษาไม่ทันได้

การดูแลตนเองในช่วงนี้จึงมีความสำคัญมาก ควรดื่มน้ำสะอาดให้เพียงพอ แม้ไม่รู้สึกกระหาย หลีกเลี่ยงการอยู่กลางแดดจัดโดยไม่จำเป็น สวมใส่เสื้อผ้าที่ระบายอากาศได้ดี หากต้องทำงานกลางแจ้งควรหาที่ร่มพักเป็นระยะ และตรวจสอบสภาพร่างกายของตัวเองอยู่เสมอ หากเริ่มมีอาการผิดปกติเช่น หน้ามืด ปวดศีรษะรุนแรง หรืออาเจียน ให้รีบหาที่เย็นและดื่มน้ำทันที หากอาการไม่ดีขึ้นควรรีบพบแพทย์เพื่อรับการรักษาที่ถูกต้อง โดยเฉพาะผู้สูงอายุและเด็กเล็กที่ระบบควบคุมอุณหภูมิร่างกายยังไม่สมบูรณ์เท่าคนวัยทำงาน จำเป็นต้องได้รับการดูแลเป็นพิเศษเพื่อป้องกันภาวะขาดน้ำและความร้อนสะสมที่อาจนำไปสู่ปัญหาสุขภาพระยะยาว การเฝ้าระวังอาการเหล่านี้จึงเป็นหน้าที่ของผู้คนในสังคมที่ต้องช่วยกันสอดส่องดูแล

นอกจากนี้ การพักผ่อนให้เพียงพอและหลีกเลี่ยงการดื่มแอลกอฮอล์ระหว่างทำกิจกรรมกลางแจ้งก็มีส่วนช่วยลดความเสี่ยงลงได้ เพราะแอลกอฮอล์อาจทำให้ร่างกายสูญเสียน้ำเร็วขึ้น และระบบประสาทถูกกดทับจนตอบสนองช้าลงเมื่อเผชิญกับความร้อนสูง การเตรียมยาบรรเทาอาการเบื้องต้นติดตัวไว้ก็เป็นสิ่งที่ควรทำ แต่ไม่ควรซื้อยากินเองโดยไม่ทราบสาเหตุที่แท้จริง เพราะอาจทำให้โรคประจำกำเริบหรืออาการแย่ลงได้